Người thân bị bắt tạm giam, bạn có được vào thăm không hay phải chờ vô thời hạn? Thực tế, pháp luật có cho phép thăm gặp người bị tạm giam, nhưng không phải ai cũng biết rõ điều kiện và thủ tục cụ thể. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ: có được thăm người tạm giam không, cần làm gì để được gặp và tránh bị từ chối.
1. Tạm giam là gì?
Tạm giam là một biện pháp ngăn chặn trong tố tụng hình sự, được áp dụng nhằm cách ly bị can, bị cáo khỏi xã hội trong một thời gian nhất định để phục vụ hoạt động điều tra, truy tố, xét xử và ngăn chặn việc bỏ trốn hoặc cản trở quá trình giải quyết vụ án. Biện pháp này được quy định tại Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 (đã được sửa đổi, bổ sung 2025), cụ thể tại Điều 119 nêu rõ: “Tạm giam có thể áp dụng đối với bị can, bị cáo về tội đặc biệt nghiêm trọng, tội rất nghiêm trọng”. Đồng thời cũng áp dụng trong một số trường hợp khác khi có căn cứ như bỏ trốn, tiếp tục phạm tội hoặc cản trở hoạt động điều tra.
Như vậy, có thể hiểu đơn giản rằng tạm giam không phải là hình phạt mà chỉ là biện pháp tạm thời do cơ quan có thẩm quyền áp dụng trong quá trình giải quyết vụ án hình sự.
2. Có được thăm người tạm giam không?
Người bị tạm giam vẫn được pháp luật cho phép thăm gặp thân nhân, đây là một trong những quyền cơ bản được bảo đảm trong quá trình bị tạm giam. Cụ thể, theo Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam 2015, tại điểm d khoản 1 Điều 9 quy định:“Người bị tạm giam có quyền được gặp thân nhân, người bào chữa, tiếp xúc lãnh sự”
Quy định này cho thấy, dù bị áp dụng biện pháp tạm giam, người bị tạm giam không bị tước quyền liên hệ với gia đình, mà vẫn được bảo đảm quyền gặp thân nhân như một quyền hợp pháp. Tuy nhiên, cần hiểu rằng đây là quyền có điều kiện, việc thăm gặp phải tuân thủ quy định của cơ sở giam giữ và chịu sự kiểm soát của cơ quan có thẩm quyền nhằm bảo đảm không ảnh hưởng đến quá trình điều tra, truy tố, xét xử.
Như vậy, có thể khẳng định: có được thăm người tạm giam không? Câu trả lời là có, nhưng phải thực hiện đúng quy định pháp luật.
3. Điều kiện để được thăm gặp người bị tạm giam
Việc thăm gặp người bị tạm giam phải tuân thủ chặt chẽ các điều kiện theo Điều 22 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam 2015, cụ thể.
“…
Điều 22. Việc gặp thân nhân, người bào chữa, tiếp xúc lãnh sự của người bị tạm giữ, người bị tạm giam
1. Người bị tạm giữ được gặp thân nhân một lần trong thời gian tạm giữ, một lần trong mỗi lần gia hạn tạm giữ. Người bị tạm giam được gặp thân nhân một lần trong một tháng; trường hợp tăng thêm số lần gặp hoặc người gặp không phải là thân nhân thì phải được cơ quan đang thụ lý vụ án đồng ý. Thời gian mỗi lần gặp không quá một giờ.
2. Người đến thăm gặp phải xuất trình giấy tờ tùy thân, giấy tờ xác nhận về quan hệ với người bị tạm giữ, người bị tạm giam trong trường hợp là thân nhân của họ. Việc thăm gặp phải chịu sự giám sát, theo dõi chặt chẽ của cơ sở giam giữ;
không làm ảnh hưởng đến các hoạt động tố tụng hình sự của cơ quan, người có thẩm quyền; tuân thủ quy định về thăm gặp; trường hợp cơ quan thụ lý vụ án có yêu cầu thì phối hợp với cơ sở giam giữ để giám sát, theo dõi việc thăm gặp.
Thủ trưởng cơ sở giam giữ quyết định cụ thể thời điểm thăm gặp; thông báo cho cơ quan đang thụ lý vụ án về việc thăm gặp người bị tạm giữ, người bị tạm giam.
3. Người bào chữa được gặp người bị tạm giữ, người bị tạm giam để thực hiện bào chữa theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự và Luật này tại buồng làm việc của cơ sở giam giữ hoặc nơi người bị tạm giữ, tạm giam đang khám bệnh, chữa bệnh; phải xuất trình giấy tờ tùy thân, giấy tờ về việc bào chữa.
4. Thủ trưởng cơ sở giam giữ không đồng ý cho thăm gặp người bị tạm giữ, người bị tạm giam trong các trường hợp sau đây và phải nêu rõ lý do:
a) Thân nhân không xuất trình giấy tờ tùy thân, giấy tờ xác nhận về quan hệ với người bị tạm giữ, người bị tạm giam hoặc cơ quan đang thụ lý vụ án có văn bản đề nghị không cho người bị tạm giữ, người bị tạm giam gặp thân nhân do thấy có ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc giải quyết vụ án; người bào chữa không xuất trình giấy tờ tùy thân, giấy tờ về việc bào chữa cho người bị tạm giữ, người bị tạm giam;
b) Trong trường hợp khẩn cấp để bảo vệ an toàn cơ sở giam giữ hoặc để tổ chức truy bắt người bị tạm giữ, người bị tạm giam bỏ trốn;
c) Khi có dịch bệnh xảy ra tại khu vực có cơ sở giam giữ;
d) Khi cấp cứu người bị tạm giữ, người bị tạm giam hoặc khi người bị tạm giữ, người bị tạm giam đang mắc bệnh truyền nhiễm nhóm A;
đ) Khi đang lấy lời khai, hỏi cung hoặc người bị tạm giữ, người bị tạm giam đang tham gia các hoạt động tố tụng khác;
e) Người bị tạm giữ, người bị tạm giam không đồng ý thăm gặp; trường hợp này, người thăm gặp được trực tiếp gặp người bị tạm giữ, người bị tạm giam để xác nhận việc không đồng ý thăm gặp;
g) Người đến thăm gặp cố ý vi phạm nội quy của cơ sở giam giữ, chế độ quản lý giam giữ từ hai lần trở lên;
h) Người bị tạm giữ, người bị tạm giam đang bị kỷ luật theo quy định tại khoản 3 Điều 23 của Luật này.
5. Việc thăm gặp người bị tạm giữ, người bị tạm giam là người nước ngoài được thực hiện theo quy định tại các khoản 1, 2, 3 và 4 Điều này. Việc tiếp xúc lãnh sự, tổ chức nhân đạo được thực hiện theo điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên hoặc theo thỏa thuận quốc tế hoặc thỏa thuận về từng trường hợp cụ thể giữa Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam với nước có người bị tạm giữ, người bị tạm giam hoặc với tổ chức nhân đạo. Việc tiếp xúc, thăm gặp có thể mời đại diện của cơ quan ngoại giao Việt Nam hoặc đại diện Hội Chữ thập đỏ Việt Nam cùng tham dự.
Chính phủ quy định chi tiết khoản này.
…”
Theo đó, người bị tạm giam chỉ được gặp thân nhân một lần trong một tháng, mỗi lần không quá 01 giờ; nếu muốn tăng số lần gặp hoặc người đến thăm không phải là thân nhân thì bắt buộc phải có sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án. Người đến thăm phải xuất trình đầy đủ giấy tờ tùy thân và giấy tờ chứng minh quan hệ, đồng thời việc thăm gặp phải diễn ra dưới sự giám sát của cơ sở giam giữ và không được làm ảnh hưởng đến hoạt động tố tụng.
Ngoài ra, pháp luật cũng quy định rõ các trường hợp không được thăm gặp, như khi không đủ giấy tờ hợp lệ; có yêu cầu từ cơ quan tiến hành tố tụng để bảo đảm việc giải quyết vụ án; khi người bị tạm giam đang bị hỏi cung, lấy lời khai, đang cấp cứu, mắc bệnh truyền nhiễm, hoặc trong tình huống khẩn cấp về an ninh, dịch bệnh. Như vậy, việc thăm gặp là quyền hợp pháp nhưng là quyền có điều kiện, chỉ được thực hiện khi đáp ứng đầy đủ các yêu cầu theo quy định pháp luật.
4. Thủ tục thăm gặp người bị tạm giam
Thủ tục thăm gặp người bị tạm giam được thực hiện theo quy định tại Điều 22 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam 2015, theo đó người thăm gặp phải tuân thủ đầy đủ trình tự và yêu cầu pháp luật. Cụ thể, khi đến thăm, người thân phải xuất trình giấy tờ tùy thân và giấy tờ chứng minh mối quan hệ với người bị tạm giam; đây là điều kiện bắt buộc để cơ sở giam giữ xem xét cho phép thăm gặp.
Sau khi tiếp nhận, Thủ trưởng cơ sở giam giữ sẽ quyết định thời điểm thăm gặp và đồng thời thông báo cho cơ quan đang thụ lý vụ án để phối hợp quản lý. Việc thăm gặp được tổ chức tại cơ sở giam giữ, diễn ra trong thời gian luật định và chịu sự giám sát chặt chẽ, nhằm bảo đảm không ảnh hưởng đến hoạt động điều tra, truy tố, xét xử.
Trong trường hợp đặc biệt như muốn gặp nhiều lần hơn quy định hoặc người đến thăm không phải là thân nhân, thì thủ tục sẽ chặt chẽ hơn và phải có sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án. Như vậy, thủ tục thăm gặp tuy không quá phức tạp nhưng mang tính kiểm soát cao, đòi hỏi người thăm phải chuẩn bị đầy đủ giấy tờ và tuân thủ đúng quy định pháp luật.
Nếu bạn đang gặp vướng mắc về thăm gặp người bị tạm giam hoặc các vấn đề liên quan, hãy liên hệ luật sư hình sự để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời, tránh sai sót về thủ tục.
Liên hệ Hãng Luật Anh Đào và Cộng sự:
📞 Hotline: 0932 049 492
📧 Email: gvndtb1992@gmail.com
🏢 Địa chỉ: 18B Nam Quốc Cang, Phường Bến Thành, TP.HCM
