Khởi kiện dân sự online có được không? Liệu bạn có thể nộp đơn khởi kiện ngay tại nhà mà vẫn hợp pháp? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ quy định và cách thực hiện đúng pháp luật.
1. Khởi kiện dân sự online có được không?
Khởi kiện dân sự online là hoàn toàn có thể thực hiện và được pháp luật cho phép, nếu Tòa án có triển khai hệ thống tiếp nhận đơn trực tuyến. Cụ thể, theo Điều 190 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 quy định:
“…
Người khởi kiện gửi đơn khởi kiện kèm theo tài liệu, chứng cứ… bằng các phương thức sau đây: a) Nộp trực tiếp tại Tòa án; b) Gửi qua dịch vụ bưu chính; c) Gửi trực tuyến bằng hình thức điện tử qua Cổng thông tin điện tử của Tòa án (nếu có).
…”
Đồng thời, pháp luật cũng xác định rõ giá trị pháp lý của việc nộp đơn online khi quy định: “Trường hợp người khởi kiện gửi đơn khởi kiện bằng phương thức gửi trực tuyến thì ngày khởi kiện là ngày gửi đơn.”
Không chỉ dừng lại ở việc ghi nhận, quy định này còn được hướng dẫn cụ thể trong Nghị quyết về thủ tục tố tụng trên môi trường số của TANDTC, theo đó người khởi kiện thực hiện việc gửi đơn, tài liệu, chứng cứ thông qua Hệ thống dịch vụ công Tòa án và ngày khởi kiện được tính từ thời điểm hệ thống xác nhận gửi thành công.
Như vậy, có thể khẳng định rằng khởi kiện dân sự online là hợp pháp, nhưng chỉ áp dụng trong trường hợp Tòa án có hỗ trợ hệ thống điện tử và người khởi kiện thực hiện đúng quy trình theo quy định pháp luật.
2. Các hình thức nộp đơn khởi kiện dân sự hiện nay
Theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, người khởi kiện hiện nay có thể nộp đơn khởi kiện bằng ba hình thức hợp pháp được quy định tại khoản 1 Điều 190, gồm: nộp trực tiếp tại Tòa án, gửi qua dịch vụ bưu chính và gửi trực tuyến bằng phương thức điện tử.
- Trong đó, nộp trực tiếp là cách truyền thống, giúp người khởi kiện làm việc trực tiếp với Tòa án và nhận xác nhận ngay;
- Gửi qua bưu điện phù hợp với những trường hợp ở xa, giúp tiết kiệm thời gian đi lại;
- Còn nộp đơn khởi kiện online là hình thức mới, cho phép gửi hồ sơ thông qua Cổng thông tin điện tử của Tòa án (nếu có triển khai), góp phần đơn giản hóa thủ tục và phù hợp với xu hướng số hóa hiện nay.
Như vậy, pháp luật đã tạo ra nhiều phương thức linh hoạt để người dân lựa chọn, trong đó hình thức trực tuyến ngày càng được quan tâm và áp dụng rộng rãi.
3. Điều kiện để khởi kiện dân sự online
Để thực hiện khởi kiện dân sự online, người khởi kiện phải đáp ứng các điều kiện về kỹ thuật và quy trình theo quy định của pháp luật tố tụng điện tử. Cụ thể, theo Điều 16 Nghị quyết 04/2016/NQ-HĐTP quy định người khởi kiện phải truy cập Cổng thông tin điện tử của Tòa án, điền đầy đủ nội dung đơn khởi kiện, ký điện tử và gửi đến Tòa án, đồng thời tài liệu, chứng cứ kèm theo cũng phải được gửi dưới dạng điện tử qua hệ thống này.
Bên cạnh đó, Điều 17 của Nghị quyết này cũng xác định rõ cơ chế tiếp nhận và xử lý: sau khi nhận đơn khởi kiện online, Tòa án sẽ in ra bản giấy, ghi vào sổ nhận đơn và tiến hành xử lý theo quy định, đồng thời gửi thông báo đã nhận đơn và kết quả xử lý cho người khởi kiện thông qua email đã đăng ký.
Như vậy, để khởi kiện dân sự online hợp lệ, người khởi kiện cần đảm bảo: có khả năng truy cập và sử dụng Cổng thông tin điện tử của Tòa án, thực hiện đúng thao tác gửi đơn – tài liệu – chứng cứ bằng phương thức điện tử, và theo dõi phản hồi từ Tòa án qua hệ thống hoặc email. Nếu không đáp ứng các điều kiện này, việc khởi kiện online có thể không được tiếp nhận hợp lệ.
Liên hệ Hãng Luật Anh Đào và Cộng sự:
📞 Hotline: 0932 049 492
📧 Email: gvndtb1992@gmail.com
🏢 Địa chỉ: 18B Nam Quốc Cang, Phường Bến Thành, TP.HCM
