Bị tạm giam có được ủy quyền bán tài sản không là câu hỏi nhiều người quan tâm khi người thân đang bị cơ quan tố tụng áp dụng biện pháp tạm giam. Liệu trong thời gian này có thể ký giấy ủy quyền bán nhà, đất hoặc tài sản khác cho người thân đứng ra giao dịch hay không? Đây là vấn đề pháp lý quan trọng mà không phải ai cũng nắm rõ. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiễu rõ quy định pháp luật hiện hành.
1. Người bị tam giam là gì?
Theo Khoản 2 Điều 2 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 quy định:
“…
Người bị tạm giam là người đang bị cơ sở giam giữ quản lý trong thời hạn tạm giam, gia hạn tạm giam theo quy định của Bộ luật Tố tụng Hình sự, bao gồm bị can; bị cáo; người bị tạm giam để thực hiện việc dẫn độ; người đang chờ chấp hành án phạt tù; người bị kết án tử hình đang chờ thi hành án.
…”
Như vậy, có thể hiểu một cách đơn giản, người bị tạm giam là người đang bị cơ quan có thẩm quyền áp dụng biện pháp ngăn chặn trong tố tụng hình sự, nhằm phục vụ cho quá trình điều tra, truy tố, xét xử hoặc thi hành án theo quy định của pháp luật.
2. Quyền và nghĩa vụ của người bị tạm giam theo quy định pháp luật
Theo quy định tại Điều 17 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025, người bị tạm giam được pháp luật bảo đảm nhiều quyền quan trọng trong thời gian bị áp dụng biện pháp ngăn chặn trong tố tụng hình sự cụ thể như sau:
“…
Điều 17. Quyền và nghĩa vụ của người bị tạm giữ, người bị tạm giam
1. Người bị tạm giữ, người bị tạm giam có các quyền sau đây:
a) Được bảo vệ an toàn tính mạng, thân thể, tài sản, tôn trọng danh dự, nhân phẩm; được phổ biến các quyền và nghĩa vụ của mình, nội quy của cơ sở giam giữ;
b) Được thực hiện quyền bầu cử theo quy định của Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân, quyền bỏ phiếu trưng cầu ý dân theo quy định của Luật Trưng cầu ý dân;
c) Được bảo đảm chế độ ăn, ở, mặc, đồ dùng sinh hoạt cá nhân, chăm sóc y tế, sinh hoạt tinh thần, gửi, nhận thư, sách, báo và tài liệu, nhận quà;
d) Được gặp người thân thích, người bào chữa, tiếp xúc lãnh sự, tiếp xúc với tổ chức nhân đạo;
đ) Được hướng dẫn, giải thích và bảo đảm thực hiện quyền tự bào chữa, nhờ người bào chữa, được trợ giúp pháp lý;
e) Được gặp người đại diện hợp pháp để thực hiện giao dịch dân sự hoặc thực hiện giao dịch dân sự đối với những trường hợp người bị tạm giữ, người bị tạm giam không được ủy quyền cho người khác khi được sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án;
g) Được trả tự do khi hết thời hạn tạm giữ, thời hạn tạm giam;
h) Được khiếu nại, tố cáo hành vi vi phạm pháp luật;
i) Được bồi thường thiệt hại theo quy định của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước nếu bị giam, giữ trái pháp luật;
k) Được hưởng các quyền khác của công dân nếu không bị hạn chế bởi Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan, trừ trường hợp các quyền đó không thể thực hiện được do họ đang bị tạm giữ, tạm giam.
2. Người bị tạm giữ, người bị tạm giam có các nghĩa vụ sau đây:
a) Chấp hành quyết định, yêu cầu, hướng dẫn của cơ quan, người có thẩm quyền quản lý, thi hành tạm giữ, tạm giam;
b) Chấp hành nội quy của cơ sở giam giữ, quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan.
…”
Từ quy định trên, có thể khẳng định rằng người bị tạm giam vẫn được pháp luật bảo vệ các quyền cơ bản, trong đó có quyền liên quan đến việc thực hiện giao dịch dân sự, tuy nhiên việc thực hiện các quyền này phải tuân theo những điều kiện và sự kiểm soát nhất định của pháp luật.
3. Người bị tạm giam có được ủy quyền bán tài sản không?
Căn cứ điểm e khoản 1 Điều 17 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025, người bị tạm giam vẫn có quyền thực hiện giao dịch dân sự hoặc thông qua người đại diện hợp pháp, nhưng phải được sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án. Do đó, về nguyên tắc, người bị tạm giam có thể ủy quyền cho người khác bán tài sản.
Tuy nhiên, quyền này bị hạn chế trong một số trường hợp nhất định. Theo Điều 128 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025), nếu tài sản đã bị kê biên để bảo đảm thi hành án, bồi thường thiệt hại hoặc có thể bị tịch thu thì không được phép chuyển nhượng hoặc ủy quyền bán.
Ngoài ra, việc lập văn bản ủy quyền phải tuân thủ quy định về hình thức theo pháp luật dân sự và công chứng. Theo khoản 2 Điều 46 Luật Công chứng 2024, người đang bị tạm giam có thể thực hiện công chứng ngoài trụ sở, tạo điều kiện để lập hợp đồng ủy quyền hợp pháp.
“…
2. Việc công chứng có thể được thực hiện ngoài trụ sở của tổ chức hành nghề công chứng nếu người yêu cầu công chứng thuộc các trường hợp sau đây:
a) Lập di chúc tại chỗ ở theo quy định của Bộ luật Dân sự;
b) Không thể đi lại được vì lý do sức khỏe; đang điều trị nội trú hoặc bị cách ly theo chỉ định của cơ sở y tế;
c) Đang bị tạm giữ, tạm giam; đang thi hành án phạt tù; đang bị áp dụng biện pháp xử lý hành chính;
d) Có lý do chính đáng khác theo quy định của Chính phủ.
..”
Như vậy, có thể kết luận: Người bị tạm giam được ủy quyền bán tài sản, nhưng phải có sự đồng ý của cơ quan có thẩm quyền và tài sản không thuộc diện bị kê biên hoặc hạn chế giao dịch theo quy định pháp luật.
4. Thủ tục ủy quyền bán tài sản khi bị đang bị tạm giam
Thủ tục ủy quyền bán tài sản khi đang bị tạm giam phải tuân thủ pháp luật. Trước hết, căn cứ điểm e khoản 1 Điều 17 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam 2025, người bị tạm giam muốn thực hiện giao dịch dân sự hoặc ủy quyền phải được sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án. Do đó, cần làm đơn đề nghị gửi cơ quan điều tra, Viện kiểm sát hoặc Tòa án để xin chấp thuận.
Tiếp theo, nếu được đồng ý, người bị tạm giam sẽ lập hợp đồng ủy quyền theo quy định tại Điều 562 Bộ luật Dân sự 2015, trong đó xác định rõ phạm vi ủy quyền (bán tài sản, ký kết hợp đồng, thực hiện thủ tục liên quan…).
Đối với việc công chứng, căn cứ khoản 2 Điều 46 Luật Công chứng 2024, người đang bị tạm giam được phép thực hiện công chứng ngoài trụ sở, do đó công chứng viên có thể đến trực tiếp cơ sở giam giữ để chứng nhận hợp đồng ủy quyền.
Sau khi hoàn tất các thủ tục trên, người nhận ủy quyền sẽ thay mặt người bị tạm giam thực hiện việc chuyển nhượng tài sản theo quy định pháp luật.
Như vậy, thủ tục ủy quyền bán tài sản khi đang bị tạm giam gồm các bước: xin phép cơ quan có thẩm quyền → lập hợp đồng ủy quyền → công chứng ngoài trụ sở → thực hiện giao dịch, và phải bảo đảm tài sản không thuộc trường hợp bị kê biên theo Điều 128 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015.
Nếu bạn đang gặp vướng mắc liên quan đến việc ủy quyền bán tài sản khi đang bị tạm giam hoặc các vấn đề pháp lý liên quan, nên liên hệ với luật sư chuyên về hình sự để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Liên hệ Hãng Luật Anh Đào và Cộng sự:
📞 Hotline: 0932 049 492
📧 Email: gvndtb1992@gmail.com
🏢 Địa chỉ: 18B Nam Quốc Cang, Phường Bến Thành, TP.HCM
